Telemedycyna - informacje ogólne


obrazek - telemedycyna Określenie telemedycyna składa się ze zbitki dwóch słów. Pierwsza część - „tele” wywodzi się z języka greckiego i oznacza „na odległość”. „Medycyna” wywodzi się z łaciny i znaczy „sztuka leczenia”. W dosłownym znaczeniu telemedycyna jest więc leczeniem na odległość.[1] Pierwotnie słowo „leczenie” oznaczało „wyciągnąć” w znaczeniu wyciągnąć chorobę z organizmu.[2] Obecnie leczenie rozumiane jest jako przywrócenie organizmu do równowagi, homeostazy. Na proces leczenia składają się trzy główne etapy: diagnoza, czyli rozpoznanie przyczyny oraz stopnia uszkodzenia organizmu, leczenie właściwe oraz proces rehabilitacji.[3]

Definicja telemedycyny

Bardzo ogólna definicja telemedycyny uznawana przez prestiżowe czasopismo o tej tematyce - „Journal of Telemedicine and Telecare” określa telemedycynę jako działalność medyczną na odległość, z podkreśleniem istotności edukacji medycznej oprócz samego procesu diagnozy i leczenia.[4]

Uznana przez Amerykańskie Stowarzyszenie Telemedycyny (ATA) definicja jest nieco bardziej precyzyjna i mówi, że telemedycna jest formą wymiany informacji medycznych pomiędzy dwoma stronami, przebiegająca przy wykorzystaniu narzędzi telekomunikacyjnych, której celem jest poprawa stanu zdrowia pacjenta.[5]

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) natomiast podaje, że telemedycyna to dostarczanie przez specjalistów usług medycznych, w przypadku gdy dystans jest kluczowym czynnikiem, wykorzystując technologie komunikacyjne do wymiany istotnych informacji dla diagnozy, leczenia, profilaktyki, badań, konsultacji czy wiedzy medycznej w celu polepszenia zdrowia pacjenta.[6]

Definicja podkreślająca ewolucję narzędzi technologicznych oraz wykorzystanie nowoczesnych sposobów komunikacji określa telemedycynę jako diagnozę, leczenie, edukację, monitoring oraz wsparcie pacjenta poprzez narzędzia telekomunikacyjne począwszy od telefonu do wideo konferencji odbywanych w czasie rzeczywistym.[7]

E – medycyna

Obok pojęcia telemedycyny często pojawia się również pojęcie e-medycyny lub teleopieki medycznej. Nie należy jednak pojęć tych traktować jako synonimy. E-medycyna ma szersze znaczenie niż telemedycyna. Europejska Komisja podaje, że e-medycyna odnosi się do wykorzystania nowoczesnych technologii komunikacyjnych by sprostać potrzebom mieszkańców, pacjentów, ekspertów medycznych, dostarczycieli usług telemedycznych jak również prawodawców.[8]

Inna definicja e-medycyny mówi, że jest to wszelkie zastosowanie technologii informacyjnych w opiece zdrowotnej. [9]  Można powiedzieć więc, że wymiana informacji między specjalistą a pacjentem lub między dwoma ekspertami w celu poprawy zdrowia pacjenta to telemedycyna.

Wymiana informacji np. w celach wyłącznie edukacyjnych, w oderwaniu od konkretnego pacjenta to już e-medycyna. Przykładami produktów e-medycznych, nie stanowiących telemedycyny są np. portale edukacyjne dla pacjentów a także dla specjalistów, fora internetowe, portale społecznościowe o tematyce medycznej, systemy elektronicznej rejestracji pacjentów czy też narzędzia do komputerowych analiz danych statystycznych wykorzystywanych w szpitalach i medycznych jednostkach badawczych.[10]

Teleopieka medyczna

Teleopieka medyczna odnosi się natomiast do monitorowania pacjentów. Jej znaczenie zawiera się więc w pojęciu telemedycyny. Monitorowanie stosowane jest najczęściej w stosunku do pacjentów przewlekle chorych, gdy istnieją trudności i ryzyko związane z samodzielnym funkcjonowaniem. Stosowana jest więc w stosunku do pacjentów z przewlekłymi chorobami serca, osobami starszymi o ograniczonej samodzielności. [11]

Relacje między trzema wspomnianymi pojęciami przestawia poniższy schemat.

telemedycyna.pngRyc. 1. Zależności między e-medycyną, telemedycyną i teleopieką medyczną.

Czytaj również

Wypróbuj bezpłatnie
Neuroformę


Przypisy

[1] Online etymology dictionary, www.etymonline.com/index.php , dostęp dnia: 10.12.2012;

[2] Zbigniew Bela, Etymologia i pierwotne znaczenia wyrazów lek i leczyć, Gazeta Farmaceutyczna, marzec 2011;

[3] W. Dega, Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2004, s. 9 – 10.;

[4] K. Lops, Cross-border telemedicine. Opportunities and barriers from an economical and legal perspective, Erasmus University - Institute of Health Policy and Management, Rotterdam 2008, s. 7. 

[5] American Telemedicine Association, www.americantelemed.org/i4a/pages/index.cfm?pageid=1 , dostęp dnia 10.12.2012. 

[6] K. Lops, s. 7. 

[7] E. Hui, Telemedicine in Neurorehabilitation, Advances in clinical neuroscience and rehabilitation, Vol. 9 nr 3, sierpień 2009. 

[8] Komisja Europejska, Ministerial Declaration Brussels 22 May 2003. eHealth convention,  www.aehti.eu/Advances_vol_1.pdf , dostęp: 28.02.2012. 

[9] I. H. M. Aas, The organizational challenge for health care from telemedicine and eHealth, s. 1-2, Arbeidsforskningsinstituttet AS 2007. 

[10] I. H. M. Aas, s. 2. 

[11] R. E. Geertsema, New and Emerging Medical Technologies, a horizontal scan of opportunities and risks, National Institute for Public Health and the Environment, marzec 2007, www.rivm.nl/bibliotheek/rapporten/360020002.pdf , dostęp: 5.02.2012. s. 23.